آزاده یاسمن،احیای هنر ایران زمین

1126

برند آزاده یاسمن تولید کننده لباس با استفاده از پارچه های روستایی کرده است و این خلاقیت هنوز به شناخت همگانی منجر نشده است. آزاده یاسمن، فارغ‌التحصیل رشته طراحی پارچه و لباس از دانشگاه هنر است.

آزاده یاسمن، فارغ‌التحصیل رشته طراحی پارچه و لباس از دانشگاه هنر است و در روز 17دی ماه در فرهنگسرای نیاوران نمایشگاه خود را برپا خواهد کرد. او در دانشگاه بافتن جاجیم را آموخت و علاقه خود به بافتن جاجیم را اینگونه توصیف می کند: «از بافتن لذت می بردم اما بعد از مدتی مسیرم مشخص شد، بافتن در ایران قدمت هزار ساله دارد، یافته‌های باستان شناسان نشان می‌دهد که در لرستان الیاف کتان دور دسته خنجر و چاقویی که قدمتی شش هزار ساله داشته کشف شده، در اساطیر و افسانه‌ها نیز از جمشید به‌عنوان مخترع کرباس، رنگ و بافت پارچه یاد شده است». او از وضعیت نساجی کشورمان ناراضی است و میگوید: «با این همه پیشینه تاریخی به بافنده‌ها و نساج‌ها به جز کار با ماشین چیز دیگری نیاموخته‌اند. لباس‌های ما تبدیل به اشیایی بی‌روح شده‌اند که توان خلق آثار و اشیا زنده و اصیل را از ایرانیان گرفته است.» او بافتن را به نقاشی تشبیه می کند: «جاجیم پارچه زخیمی است از تار و پود که هر دو از رنگ‌های متفاوت برخوردارند. حدود پنج سال است که جاجیم می‌بافم، پارچه جاجیم زخیم است و مناسب بافتن لباس نیست، من به پارچه ظریف‌تری احتیاج داشتم. به همین دلیل ابریشم را انتخاب کردم.»

ابریشم‌های موجود در بازار قابل استفاده نبودند، چرا که کیفیت پایینی داشتند، چیزی شبیه به لنگ‌های یزدی که آب می‌رفتند و آهار خود را از دست می‌دادند. این ابریشم‌ها با فرو رفتن سوزن به راحتی سوراخ می‌شوند.» یاسمن این را دلیل طراحی پارچه‌ای ابریشمی می‌داند که حالا با تراکم بیشتری بافته می‌شود: «این حرفه سنتی در حال از بین رفتن است و من مدام نگران این هستم که اگر چند بافنده پیری که در کاشان پاچه های ابریشمی سفارشی من را می بافند، از دنیا بروند، باید چه کنم؟، چرا که هیچ‌کس علاقه‌مند به یادگیری بافت این پارچه ها نیست». او از شیوه ابداعی خود برای تقویت کیفیت، ابریشم می‌گوید: «تار و پود پاچه محکم تر شده است، شیوه رنگ‌رزی این پارچه را نیز تغییر داده‌ام. کلاف ابریشم در رنگ‌های مختلف فرو می رود این شیوه از رنگ‌رزی که «ابرش» نام دارد، سایه روشن از رنگ های مختلف را در پارچه ایجاد می کند».


او سرمایه اش را توسط خودش و خانواده اش به سختی کسب کرده است،و می‌گوید: «به مدت دو سال پارچه‌های استادان ابریشم باف را می‌خریدم ولی لباسی با آن نمی‌دوختم تا آن‌ها بتوانند پارچه مورد نظر را تهیه کنند. آن زمان فکر می‌کردند پنج سال لازم است تا به نتیجه ایده‌آل برسند، حالا سه سال گذشته و او معتقد است پارچه‌های ابریشمی به کیفیت اصلی خود نزدیک شده‌اند». او پارچه‌های ابریشمی را تا سال گذشته متری 10 هزار تومان خریداری می‌کرد اما با بهتر شدن کیفیت پارچه قیمت هر متر ابریشم به 40 هزار تومان افزایش یافته است. او یکی از علت‌های گران بودن لباس‌های عرضه شده در این نمایشگاه را همین افزایش قیمت پارچه عنوان می‌کند: «در گذشته از یک کیلو کلاف ابریشم یک کیلو و چهارصد گرم پارچه تولید می‌شد؛ اما الان از هر یک کیلو کلاف 700 گرم پارچه به دست می‌آید.» او که در حال حاضر سه شاگرد و سه بافنده جاجیم باف و سه بافنده ابریشم که در کاشان کار می‌کنند را در استخدام دارد؛ سعی می‌کند ابتدا لباس‌ها را طراحی کند و بعد پارچه‌ها را سفارش دهد. سه پیرمرد کاشانی که برای او ابریشم می‌بافند فقط طبق سفارش‌های او ابریشم می‌بافند».

یاسمن در اولین نمایشگاه خود ، لباس هایی که از دوران مادها تا مغول الهام گرفته بودند را عرضه کرد: «لباس در این دوره از تاریخ ایران از قطعات مربع و مستطیل پارچه تشکیل می‌شد و همگی گشاد بودند و هرکس با هر اندازه‌ای می‌توانست این لباس‌ها را بپوشد». او با الهام از نام این لباس‌ها با نگرشی جهانی، پارچه‌ها و لباس را طراحی می‌کند. «خفتان» و «کندیز» دو نوع لباس از دوره هخامنشیان در نمایشگاه پیشین او ارایه شدند با استقبال بسیاری از زنان روبرو شد. یاسمن معتقد است: «لباس ایرانی فقط، لباس نیست که با دوخت چند بوته جقه بر سر آستین یا یقه خلق شود. لباس ایرانی باید از نخ، پارچه، مدل و نام ایرانی برخوردار باشد». 


او خود را متعلق به همه اقوام ایرانی می‌داند برای همین لباس‌های رنگارنگ نمایشگاه او تلفیقی است از مدل‌ها، رنگ‌ها و فرم‌های مختلف لباس‌های اقوام ایرانی، دامن‌های ترک آذربایجان با بالاپوش‌های قشقایی تلفیق شده‌اند، لباس کردهای آذربایجان با کردهای قوچان متفاوت است و او سعی کرده از همه عناصر برجسته این لباس‌ها استفاده کند. لباس‌ها رنگی است، رنگ‌های طبیعی و شاد، بنفش، سبز، قرمز، آبی با طیف‌های مختلف مسی و آجری. در کمتر لباسی رنگ سیاه دیده می‌شود. یاسمن توضیح می‌دهد: «رنگ در سرتاسر تاریخ ایران ستوده شده و رنگ سیاه همیشه مکروه بوده، اگر رنگ در زندگی نباشد، درک انسان از محیط اطراف آسیب می‌بیند، رنگ‌ها متعلق به همه دوره‌های تاریخی‌اند و هیچ رنگی منحصر به دوره تاریخی خاصی نیست». لباس‌هایی که در دومین نمایشگاه آزاده یاسمن عرضه می‌شود، از جنس ابریشم یا جاجیم ظریف هستند، قیمت این لباس‌ها از صدهزار تومان کمتر نیست. تهیه یک دست لباس زنانه سنتی بیش تر از 500 هزار تومان خواهد شد. دامن، شلوار، بالاپوش های رنگی و انواع شال و روسری در این نمایشگاه عرضه می‌شود. یاسمن این لباس‌ها را گران نمی‌داند: «این لباس‌ها باید گرانتر عرضه شوند، باید بهای میراث کشور را پرداخت، این بهای زمان و ذوقی است که صرف بخشیدن روح به این لباس‌ها شده است». به اعتقاد او این لباس‌ها متعلق به طبقه بالای اجتماعی است. فرآیند مدسازی همیشه با استقبال از سوی طبقه ثروتمند آغاز می‌شود و طبقات پایین‌تر اجتماع از آن شیوه پیروی خواهند کرد». او تا به حال در طرح ویژه وزارت کشور برای مدل‌سازی شرکت نکرده است. جشنواره زنان سرزمین من به اعتقاد این طراح لباس خالی از ریشه‌ها و اصالت لباس‌های ایرانی است: «تنها نمونه‌های غربی را با بوته جقه تزیین می‌کنند و انتظار دارند مردم از این لباس‌ها استقبال می‌کنند». در کنار نمایشگاه لباس‌های سنتی و ایرانی، فیلمی نیز در سالن سینمای کاخ ملت، پخش می‌شود فیلمی که شیوه‌های بافت ابریشم و جاجیم را نشان می‌دهد و علاقه‌مندان به لباس‌های سنتی و ایرانی با این شیوه‌ها آشنا می‌شوند. او و همسرش به شهرها و روستاهای مختلف کشور سفر می‌کنند تا انواع پارچه‌های قدیمی و سنتی یا شیوه بافت آن‌ها را پیدا کنند، شاید بتوانند از فراموش شدن انواع پارچه‌های سنتی کشور جلوگیری کنند.

سرکار خانم آزاده یاسمن نبی زاده در سمینار مدوتک

 در این نمایشگاه لباس های اجتماعی و پارچه های بافت،موج بافی کردستان با طراحی  آزاده یاسمن نبی زاده در معرض دید عموم قرار می گیرد. این طراح جوان و خلاق به لباس نگاهی مخصوص به خودش را دارد:"لباس همان كلام ناگفته‌ای است كه آدم‌ها در بدو دیدار با هم رد و بدل می‌كنند. لباس برگرفته از روح آدمی است. روحی كه در تار و پود پارچه ریخته می‌شود تا به قامت ما خوش بنشیند، لباس بازی تارها و پودهاست." 
همین نگاه باعث شده تا آزاده یاسمن ، برای احیای دوباره هنر پارچه‌بافی ایرانی که قدمتی شش هزار ساله دارد،راه دست‌بافته‌های كهن ایرانی را با بافتن دوباره تار و پود به دنیای لباس‌های ماشینی و صنعتی امروز هموار نماید.  

سر بزنید! افتتاحیه بزرگ وبسایت هاراسپ

وی با جاجیم‌بافی قدم به دنیای طراحی لباس گذاشته است.كارهای نبی‌زاده تركیبی از جاجیم و ابریشم است. در تمام كارهایش، پارچه از نوع پارچه‌های دست‌باف است.وی خود را ملزم می‌داند در كارهایش تنها از پارچه‌های دست‌بافته استفاده كند. این طراح پارچه و لباس در قبال این تعهد، كارش را با جاجیم بافی شروع كرده سپس به ابریشم بافی کاشان روی آورده است و در این نمایشگاه از پارچه های دست باف موج بافی کردستان استفاده کرده است تا بتواند این صنعت فراموش شده را احیاء نماید.  
نمایشگاه" خاطرات کردستان "عصر روز جمعه 17دی ماه  ساعت ١٦در فرهنگسرای نیاوران گشایش خواهد یافت و تا 26دی، از ساعت ١٠ الی ١٩ و جمعه‌ها از ساعت ١٤ تا ٢١ برپا خواهد بود. 


| 640 | نویسنده: افشین خالقی

0 دیدگاه